Maandpraatje

Tuinkalender januari (louwmaand)

Wat kunnen we deze maand in de tuin doen?

 

Januari is een stille, rustige tuinmaand.

Het is een maand om eens te genieten van uw tuin. Genieten van allerlei planten die wintergroen zijn, bessen dragen van zelfs nog bloeien, zoals de winterbloeiende Prunus subhirtella 'Autumnalis', Jasminium nudiflorum (winterjasmijn), Hamamelis (toverhazelaar), Viburnum tinus, Chimonanthus praecox, Viburnum x bodnantese 'Dawn' en de Helleborus (kerstroos). De viooltjes en winterheide (Erica's) geven prachtig kleur aan je tuin van in de winterbakken op je balkon.

De gele winterakonietjes zijn de eerste bolgewasjes die hun bloemen in de tuin laten verschijnen.

Het is nu de ideale periode om rustig allerlei zaadcatalogi door te kijken en een lijstje te maken van alle soorten die je wilt kopen om over enkele maanden te zaaien.

Mocht je grootse plannen voor de tuin hebben, dan kun je dit ing nu op je gemak op papier uitwerken.

Reinigen grasmaaier en andere machines.

 

Siertuin - plantenborders - gazon:

 

Als het gazon bevroren is, kun je het beter niet te gaan. Het geeft allemaal schade die pas in de komende groeiseizoen.

Kijk de winterbescherming van uw vorstgevoelige planten in de tuin na. Als deze deur de wind is los gekomen, kun je dit best herstellen van de wind vrij spel krijgt.

Snoeien van plantbladverliezende heesters en bomen als het niet vriest.

Dode en zieke takken van struiken en bomen kunnen nu verwijderd worden.

Het is het ideale moment om nog winterstekken te nemen van Forsythia, sering, Deutzia, Salix, Ribes,...

Groenblijvende planten blijven ook in de winter vocht verdampen via hun bladeren. Dat is de bodem diep bevroren. Geef in de winter bij aanhoudende vrieskou lauw water aan de gewassen. Dit is des te meer aan raden als planten in kuipen staan, de wortelkluit makkelijker nog kan doorvriezen.

Voorkom dat takken afbreken deur de gewicht van een laag sneeuw. Het aantal schadegevallen kan veel schade voorkomen.

 

Bloembollen en -knollen:

 

Controleer de vorstgevoelige bollen, knollen in de winterberging regelmatig op ziekten. Haal en beschimmelde van rottende bollenweg.

Hyacinten, krokusjes, narcissen en tulpen kunnen u in bloei trekken deur ze op te potten en koel weg te zetten. Zet ze pas warmer als de bloemknoppen zichtbaar zijn.

 

Moestuin:

 

Als je een groentetuin hebt, kun je nu ook mooi de indeling voor het komende groeiseizoen uitdokteren.

Controleer de kiemkracht van uw resterende zaden. Doe wat zaad op een vochtig doekje, doe er een plastiek over (serre nabootsen) en plaats dit op de vensterbank. Als de helft van de zaden kiemen, is het zaad nog bruikbaar.

Zet de composthoop nog een keer om zodat deze in het voorjaar goed verteerd is.

 

Fruittuin:

 

Het is een goede periode om de fruitboomstammen met een schuurborstel af te wrijven zodat alle ongewenste insecten en hun eitjes die zich onder loszittende schors verschuilen verwijderd worden. Om ze grondig aan te pakken moet je een winterbehandeling geven met bv Sun Spray 7 E op basis van minerale olie. Dat een insecticide ter vervanging van het vroegere gevaarlijke vruchtboomcarbolineum met een goede werking ter bestrijding van overwinterend ongedierte zoals de wintereitjes van mijten, bladluizen, schildluizen en wantsen op fruitbomen. De olie werkt als contactgif voor mijten en insecten in alle stadia, maar vooral op de eieren. Het product kan bladverbranding veroorzaken en daarom wordt het gebruikt vooraleer de bladeren ontluiken.

Het wordt dus ’s winters gespoten op appel en perenbomen, vandaar ook de dikwijls gebruikte omschrijving ‘winterolie’.

Bij goed vorstvrij weer is het ideaal om fruit en andere bladverliezende struiken en bomen aan te planten. Uiteraard ook niet planten als de grond nog bevroren is.

Als het niet vriest kan men fruitbomen snoeien.

Druiven snoeien mag deze maand nog gebeuren.

 

Kuipplanten:

 

Kijk de opgeslagen kuipplanten regelmatig na. Vooral de bladhoudende soorten mogen niet uitdrogen. Geef geregeld een weinig water en zorg voor voldoende bescherming tegen de vorst.

Lucht de kuipplanten in de winterberging regelmatig, door bij vorstvrij weer het raam open te zetten.

Geraniums (Pelargonium) kunnen nu gestekt worden. Neem stekjes van ca. 5 cm en zet ze in aparte potjes met stekgrond. Zorg dat ze niet uitdrogen.

 

Kamerplanten:

 

Besproei kamerplanten ook in de winter regelmatig met de plantenspuit. Planten met grote bladeren kan u met een vochtige doek afnemen.

Winterbloeiende kamerplanten op een lichte, koele plek uit het directe zonlicht plaatsen.

 

TIPS:

 

Takken van sierheesters binnenskamers in bloei trekken.

Het is erg leuk om enkele takken af te snijden van bomen en heesters die al heel vroeg in het jaar bloeien. Een van de beste voorbeelden is de Forsythia of het Chinees klokje. Als je daar nu takken van knipt, zijn de bloemknoppen al zo voldoende ver ontwikkeld. Plaats ze in de kamer op een vaas met water en al snel zullen ze bloeien. Om de takken nog langer vers te houden zet je ze best in lauw water en snoei je ze even schuin bij voor je ze in de vaas zet.

 

Geen zout maar zand:

 

De paden en het terras kan door de vorst gevaarlijk glad zijn. Om de paden begaanbaar te laten blijven haalt men al snel het strooizout boven. Strooizout is slecht voor planten. Als je dat strooit op je terras of pad, komt het al snel tussen de bomen, struiken en in de border terecht. De planten in de border kunnen dan last van het hoge zoutgehalte krijgen. Pas als de planten gaan groeien, wordt het zichtbaar. De groei blijft achter en groen blad wordt geel. Je kunt dan ook veel beter strooizand (gewoon scherp zand of metselzand) gebruiken. Dat werkt net zo goed als zout en het is niet schadelijk voor de planten.

 

Vogels voeren / bessenstruiken planten.

 

In een winter met strenge vorst en sneeuw weten de vogels uw hulp zeker te waarderen. Plaats voederplankjes op plaatsen waar de vogels er gemakkelijk bij kunnen en zich veilig voelen. Volgende voeders zijn ideaal: zadenmengsels, vetbolletjes, fruit, noten,... Koop vetbollen met zaden en hang die op of leg die neer op plaatsen waar katten niet gemakkelijk bij kunnen.

Ideaal is het om enkele sierheesters in de tuin aan te planten met lekkere winterbessen. Besdragende bomen en struiken zijn tegelijkertijd mooi om naar te kijken.

 

 

Nog enkele tips voor de mensen die graag een schaaltje vers water geven aan de tuinvogels:

Bij sneeuw is het niet nodig voor water te zorgen. De vogels komen dan aan vocht door van het sneeuw te pikken.

Als water in vijvers en sloten bevroren is, volstaat fijngeslagen ijs.

Zorg dat de waterschaal altijd is afgedekt (bijvoorbeeld met gaas) dan kunnen de vogels er niet in baden. (bevriezingsgevaar).

 

Vijver:

 

Zolang de watertemperatuur lager is dan 10°C mag je beslist de vissen niet voeren.

Bij aanhoudende hevige vorst kan de ijslaag zo dik worden dat er geen uitwisseling meer is van zuurstof waardoor vissen en ander vijverleven in gevaar komt. Daarenboven zorgt het uitzetten van het ijs voor scheuren en barsten in de vijverwand. Met een ijsvrijhouder of een bussel lange twijgen voorkom je dat de vijver dicht kan vriezen en voorkom je bovenstaande problemen.

Januari (louwmaand)

 

Schijnt de zon op nieuwjaar, dan wordt het een goed appeljaar.

Nieuwjaarsnacht schoon en klaar beduidt een vruchtbaar jaar.

Knapt januari niet van de kou, men zit in de oogstmaand in de rouw.

Januari zonder regen is voor de boer een zegen

Als de dagen lengen, gaat de winter strengen.

Geeft januari een sneeuwtapijt, dan zijn we gauw de winter kwijt.

Als in januari de muggen zwermen, moogt ge in meert (maart) de oren wermen.

Ik wens U deze maand alvast veel tuinplezier.